Poradnik OM‎ > ‎

"Fake news" i jak z nimi walczyć

opublikowane: 23 maj 2017, 06:38 przez Bartosz Mikołajczyk
    Słyszeliście o zjawisku "Fake news" (ang. "fałszywa wiadomość)? Coraz częściej mówi się o nim, a to dlatego, że bardzo dużo ludzi nie weryfikuje prawidłowości informacji, a często skupia się tylko na nagłówku (który może być prowokacyjny i niezgodny z prawdą). 
    
    Opiekun medyczny powinien kształcić się przez całe życie, jednak by to robić powinien mieć wiadomości ze sprawdzonego źródła a także widzieć jak walczyć z fałszywymi treściami lub jak je weryfikować. Wpis ma na celu przede wszystkim udostępnienie wskazówek na temat tego jak weryfikować prawdziwość informacji.

  1. 1. Sprawdź źródła

    Choć wydaje się to nieprawdopodobne wiele osób pomija kwestie tego, jakie jest źródło wiadomości. Pozwala to jednak na szybkie wyłapanie, która wiadomość jest prawdziwa. Prawdziwe wiadomości zawsze opierają się na jakimś źródle (lub jeśli to pierwsza wzmianka to później weryfikowane przez innych). Jeśli wpis powołuje się na źródła blogowe a nie na źródła informacyjne to jest ogromne prawdopodobieństwo, że nie jest to prawda. Z drugiej strony często pojawiają się odnośniki, które wcale nie potwierdzają informacji. Jeśli masz taką możliwość zawsze sprawdzaj pierwotną informację do której odsyła cię tekst. Jeśli nie jest to możliwe to postaraj się sprawdzić czy ktoś inny również powołuje się na nie.

  2. Porównaj informacje

    Sprawdź, czy ktoś jeszcze pisze o tym samym podając te same informację. Jeśli większość podaje jedną wersje to raczej ona jest prawdziwa. Pamiętaj również, że znacznie częściej szukamy informacji, które potwierdzają nasza tezę niż tych, które mogłyby ją obalić. Staraj się szukać źródeł, które potwierdzają i zaprzeczają, temu zdarzeniu - dzięki temu będziesz miał szerszy ogląd na sytuacje, co pomoże ci lepiej określić co jest prawda a co nie.

  3. Sprawdź czy to na pewno prawda

    Jak w poprzednim punkcie. Zdarza się, że wokół  nieprawdziwych informacji narosło tyle przekonań, wspieranych przez literaturę, że ciężko jest się w tym odnaleźć - jako przykład można chociażby przytoczyć tematykę szczepień. Ich przeciwnicy powołują się na wyniki badań (które niestety nie były wykonane poprawnie) czy tez na literaturę (tworzoną na podstawie nieprawdziwych wyników badań, co znacząco ogranicza ich rzetelność) nie weryfikują jednak jej prawdziwości i przez to powielają niebezpieczne i przede wszystkim nieprawdziwe informacje. 

  4. Korzystaj ze sprawdzonych źródeł informacji, a nie blogów.

    Blog może prowadzić każdy i można na nim napisać cokolwiek się chce. Autory nie ponoszą jednak odpowiedzialności za nieprawdziwe treści. Stąd też jeśli znajdziesz jakąś informację na blogu to podejdź do niej z rezerwą i sprawdź na bardziej profesjonalnych stronach czy to rzeczywiście prawda. Blogi chociaż mogą być niezwykle cennym źródłem informacji to jednak najprościej poprzez nie rozprzestrzeniać nieprawdziwe informacje.

  5. Uważaj na emocje!

    Widziałeś podobne nagłówki? "Szok!"; "Polityk zaorał innego"; "Musisz to zobaczyć!" - coraz częściej nawet w poważnych źródłach pojawiają się takie nagłówki. Mają one prosty cel - przekonać Cię by na nie kliknąć. Tak jest w większości przypadków. Czasem jest też dodatkowy cel - mają nastawić cię w taki sposób, byś konkretnie odebrał wiadomość. Jeśli artykuł zaczyna się od "Szczyt bezczelności!" to z takim założeniem masz zamknąć ten artykuł. To co się wydało jest nieważne, ważne jest jakie emocje to wywoła. Staraj się podchodzić z dystansem do takich artykułów i zawsze sprawdzaj czy na pewno powinien on wywołać takie emocje jak w nagłówku. W miarę możliwości unikaj źródeł, które są nastawione głównie na przekazywanie emocji a nie faktów. Mając fakty a nie emocje jesteś w stanie wyrobić swoja własna opinię a nie przyjmujesz cudzą.

Comments